Donald Trump heeft opnieuw harde taal gebruikt over Groenland. De Amerikaanse president zegt dat de Verenigde Staten “iets met Groenland” gaan doen, ook als de Groenlanders en Denemarken dat niet willen.

Trump herhaalt dreigement: “of ze het nou willen of niet”

Tijdens een bijeenkomst in het Witte Huis zei Trump dat de VS Groenland niet uit handen mogen laten glippen, omdat Rusland of China anders invloed zouden kunnen krijgen. Volgens Trump gaat Amerika daarom “iets doen” op Groenland “of ze het nou willen of niet”, en kan dat “op de aardige manier of op de moeilijkere manier”.

Trump beweerde ook dat het rond Groenland zou “wemelen” van Russische en Chinese oorlogsschepen. Voor die claim is geen bewijs geleverd.

Europese reactie: alleen Groenland en Denemarken beslissen

Denemarken en Groenland hebben herhaald dat Groenland niet te koop is en niet bij de Verenigde Staten wil horen. In Europa klinkt de waarschuwing dat een militaire stap enorme gevolgen zou hebben, omdat Denemarken en de VS allebei NAVO-bondgenoten zijn.

De Deense premier Mette Frederiksen stelde eerder deze week dat een aanval van de VS op een NAVO-land de alliantie in de kern zou raken en het veiligheidsstelsel na de Tweede Wereldoorlog onder druk zet.

Ook de Italiaanse premier Giorgia Meloni, doorgaans een bondgenoot van Trump, zei dat zij een Amerikaanse militaire actie om Groenland in te nemen niet gelooft en die ook niet zou steunen. Ze riep juist op tot een sterkere NAVO-aanwezigheid in het Arctisch gebied om spanningen te verminderen.

VS heeft al defensierechten op Groenland

De Verenigde Staten zijn al decennialang militair aanwezig op Groenland. Er is een Amerikaanse basis op het eiland (Pituffik Space Base, voorheen Thule), en volgens de berichtgeving gaat het om ongeveer 100 Amerikaanse militairen.

Bovendien bestaat er een defensieovereenkomst tussen de VS en het Koninkrijk Denemarken uit 1951. Die regeling geeft de VS ruime mogelijkheden om defensiegebieden te gebruiken en daar onder meer faciliteiten te bouwen en personeel te stationeren, zonder dat Denemarken zijn soevereiniteit formeel opgeeft.

Volgens Reuters bespreekt het Witte Huis ondertussen meerdere scenario’s om Groenland nauwer aan de VS te binden: variërend van aankoopplannen tot een “Compact of Free Association” (een vorm van vergaande samenwerking), waarbij in verklaringen ook is gezegd dat het inzetten van het Amerikaanse leger “altijd een optie” blijft.